Thuật ngữ proxy A-Z: từ điển Việt - Anh

Cập nhật: 2026-11-12

Bài này là từ điển thuật ngữ proxy gom những từ bạn sẽ gặp khi tìm hiểu, mua và cấu hình proxy, mỗi từ kèm tên tiếng Anh và giải thích ngắn bằng tiếng Việt. Các thuật ngữ được chia theo nhóm: loại proxy, giao thức và kết nối, xác thực và định dạng, địa chỉ IP và mạng, phát hiện và rò rỉ, mã lỗi, và vận hành khi dùng nhiều proxy. Với khái niệm cần giải thích sâu, chúng tôi dẫn sang bài riêng. Nếu bạn hoàn toàn mới, nên đọc trước bài proxy là gì rồi quay lại tra cứu khi cần.

Hiểu thuật ngữ rồi, thử một proxy thật

Xem bảng giá Công cụ kiểm tra proxy miễn phí

Các loại proxy

VinaProxy hiện bán proxy IPv4 riêng (datacenter) ở 7 nước và proxy ISP tĩnh ở Việt Nam và Mỹ; proxy dân cư xoay và proxy 4G chưa mở bán. So sánh chi tiết các loại có ở bài proxy ISP, datacenter và dân cư và bài proxy tĩnh hay proxy xoay.

Thuật ngữ	Tiếng Anh	Nghĩa
Proxy	Proxy server	Máy chủ trung gian nhận yêu cầu của bạn và gửi đi thay bạn, website nhìn thấy IP của proxy
Proxy datacenter	Datacenter proxy	IP thuộc công ty hạ tầng, máy chủ; nhanh, ổn định, chi phí thấp
Proxy ISP tĩnh	Static ISP proxy	IP đăng ký dưới tên nhà mạng dân dụng nhưng chạy trên máy chủ, cố định suốt thời gian thuê
Proxy dân cư	Residential proxy	IP từ thiết bị trong mạng gia đình thật, thường xoay liên tục
Proxy di động, 4G	Mobile proxy	IP của mạng di động, nhiều người dùng chung qua cơ chế NAT của nhà mạng
Proxy riêng	Private, dedicated proxy	IP chỉ cấp cho một khách trong suốt thời gian thuê
Proxy dùng chung	Shared proxy	Nhiều khách dùng chung một IP, rẻ nhưng uy tín IP phụ thuộc người khác
Proxy tĩnh	Static proxy	IP không đổi giữa các lần kết nối
Proxy xoay	Rotating proxy	IP đổi theo từng yêu cầu hoặc theo chu kỳ
Proxy miễn phí	Free proxy	Proxy công khai không mất tiền, thường chậm, chết nhanh và rủi ro bảo mật

Giao thức và kết nối

Proxy VinaProxy dùng giao thức HTTP/HTTPS. Khác biệt giữa HTTP và SOCKS5 được giải thích ở bài proxy HTTP và SOCKS5; khác biệt giữa proxy chuyển tiếp và proxy ngược ở bài forward proxy và reverse proxy.

Thuật ngữ	Tiếng Anh	Nghĩa
Proxy HTTP	HTTP proxy	Proxy làm việc với giao thức web; trình duyệt và hầu hết công cụ hỗ trợ sẵn
Proxy HTTPS, đường hầm	HTTPS proxy, CONNECT tunnel	Proxy HTTP dùng lệnh CONNECT để mở đường hầm tới website https; nội dung vẫn được mã hoá giữa trình duyệt và website
SOCKS5	SOCKS5	Giao thức proxy cấp thấp hơn, chuyển tiếp nhiều kiểu kết nối ngoài web
Proxy chuyển tiếp	Forward proxy	Proxy đứng phía người dùng, gửi yêu cầu ra Internet thay họ; proxy bạn mua là loại này
Proxy ngược	Reverse proxy	Proxy đứng trước máy chủ website để cân bằng tải, lưu đệm, bảo vệ
Cổng	Port	Số hiệu dịch vụ trên máy chủ proxy, đi kèm địa chỉ IP
Độ trễ	Latency, ping	Thời gian một gói tin đi và về, tính bằng mili giây
Băng thông	Bandwidth	Lượng dữ liệu truyền qua proxy; proxy VinaProxy không giới hạn băng thông

Xác thực và định dạng

Proxy VinaProxy xác thực bằng user và mật khẩu. Cách đọc và đổi định dạng có ở bài định dạng ip:port:user:pass và công cụ chuyển đổi định dạng proxy.

Thuật ngữ	Tiếng Anh	Nghĩa
Xác thực user và mật khẩu	Username and password authentication	Mỗi kết nối gửi kèm tên đăng nhập và mật khẩu của proxy
Xác thực theo IP	IP whitelist authentication	Proxy chỉ nhận kết nối từ IP đã đăng ký, không cần mật khẩu
Định dạng ip:port:user:pass	Proxy string format	Cách ghi proxy thành một dòng, phổ biến khi nhập vào tool
URL proxy	Proxy URL	Dạng http://user:pass@ip:port, dùng trong code và dòng lệnh
Biến môi trường proxy	HTTP_PROXY, HTTPS_PROXY	Biến hệ thống mà nhiều chương trình đọc để tự dùng proxy

Địa chỉ IP và mạng

Muốn hiểu sâu hơn, đọc bài ASN là gì, dải IP và nhiều tài khoản và vì sao định vị IP sai.

Thuật ngữ	Tiếng Anh	Nghĩa
IPv4	IPv4 address	Địa chỉ IP dạng bốn nhóm số, ví dụ 203.0.113.10
IPv6	IPv6 address	Thế hệ địa chỉ IP mới, dài hơn, viết bằng hệ thập lục phân
IP tĩnh, IP động	Static IP, dynamic IP	IP cố định hay thay đổi theo thời gian
IP công khai, IP nội bộ	Public IP, private IP	IP nhìn thấy trên Internet và IP chỉ dùng trong mạng nội bộ
Dải IP, subnet	Subnet	Nhóm IP liền nhau, ví dụ cùng một /24
ASN	Autonomous System Number	Số hiệu mạng của nhà mạng hoặc công ty hạ tầng sở hữu dải IP
Định vị IP	IP geolocation	Ước đoán quốc gia, thành phố của IP từ cơ sở dữ liệu; chỉ gần đúng
DNS	Domain Name System	Hệ thống đổi tên miền thành địa chỉ IP

Phát hiện, rò rỉ và tài khoản

Không loại proxy nào là ẩn danh tuyệt đối hay chống khoá hoàn toàn; IP chỉ là một trong nhiều tín hiệu. Kiểm tra cấu hình của bạn bằng công cụ WebRTC leak và đọc thêm bài website phát hiện proxy thế nào.

Thuật ngữ	Tiếng Anh	Nghĩa
Rò rỉ WebRTC	WebRTC leak	Trình duyệt để lộ IP thật qua WebRTC dù đã bật proxy
Rò rỉ DNS	DNS leak	Truy vấn tên miền đi ra ngoài proxy, lộ nhà mạng thật
Vân tay trình duyệt	Browser fingerprint	Tập thông tin về trình duyệt, máy, font, màn hình giúp nhận diện thiết bị
Trình duyệt antidetect	Antidetect browser	Trình duyệt tạo nhiều profile tách biệt, mỗi profile một vân tay và proxy
Danh sách đen IP	IP blacklist, blocklist	Danh sách IP bị đánh dấu vì spam, lạm dụng
Mức ẩn danh	Anonymity level	Cách phân loại proxy theo việc có để lộ IP thật hay dấu hiệu proxy trong header
CAPTCHA	CAPTCHA	Bài kiểm tra phân biệt người và máy mà website hiện khi thấy lưu lượng đáng ngờ
Checkpoint	Checkpoint	Bước xác minh tài khoản của Facebook khi phát hiện hoạt động bất thường

Mã lỗi và vận hành

Khi gặp lỗi, tra trang lỗi 407, lỗi 502 hoặc proxy bị timeout. Với proxy VinaProxy, bạn gia hạn trên dashboard để giữ IP; xem thêm bài gia hạn proxy giữ nguyên IP.

Thuật ngữ	Tiếng Anh	Nghĩa
Lỗi 407	407 Proxy Authentication Required	Proxy cần user và mật khẩu nhưng chưa nhận được hoặc nhận sai
Lỗi 502	502 Bad Gateway	Proxy không lấy được phản hồi hợp lệ từ website đích
Lỗi 429	429 Too Many Requests	Website từ chối vì gửi quá nhiều yêu cầu trong thời gian ngắn
Hết thời gian chờ	Timeout	Kết nối không phản hồi trong thời gian cho phép
Giới hạn tốc độ	Rate limit	Số yêu cầu tối đa website cho phép trong một khoảng thời gian
Kho proxy	Proxy pool	Tập nhiều proxy được quản lý, phân phối cho các tác vụ
Phiên dính	Sticky session	Giữ cùng một IP trong một khoảng thời gian với proxy xoay
Gia hạn	Renewal	Trả tiền kỳ tiếp theo để giữ nguyên IP đang dùng

Câu hỏi thường gặp

Proxy và VPN có phải là một không?

Không. Proxy chuyển tiếp lưu lượng của ứng dụng được cấu hình và không mã hoá thêm; VPN tạo đường hầm mã hoá cho toàn thiết bị. Chi tiết có ở bài so sánh proxy và VPN.

Proxy riêng và proxy tĩnh khác nhau thế nào?

Proxy riêng nói về số người dùng: chỉ một khách. Proxy tĩnh nói về IP: không đổi. Proxy VinaProxy là cả hai: dùng riêng và cố định suốt thời gian thuê.

ISP proxy có phải proxy dân cư không?

Không hẳn. ISP proxy dùng IP đăng ký dưới tên nhà mạng nhưng chạy trên máy chủ và cố định; proxy dân cư đi qua thiết bị gia đình thật và thường xoay.

Định dạng proxy VinaProxy cung cấp là gì?

Proxy được cấp dạng ip:port:user:pass, giao thức HTTP/HTTPS, xác thực bằng user và mật khẩu.

Thuật ngữ nào quan trọng nhất với người mới?

Nắm năm khái niệm: proxy riêng, IP tĩnh, xác thực user và mật khẩu, định dạng ip:port:user:pass, và rò rỉ WebRTC. Chừng đó đủ để mua, cài và kiểm tra proxy đúng cách.